افزودنی های غذایی و همه چیز درباره آنها
توضیحات

در صنعت تولید غذای فعلی جهان، افزودنی های غذایی بسیار زیادی به وجود آمده است که هر کدام برای مصرف خاصی تولید شدهاند. هر کدام از این مواد برای پاسخگویی به نیاز خاصی در طی زمان و با پیدایش نیاز خاصی در جوامع مصرف کننده، به وجود آمدند. این افزودنی های غذایی به منظور اطمینان از ایمنی و کیفیت مواد غذایی فرآوریشده در طول مسیرشان از کارخانهها یا آشپزخانههای صنعتی، به انبارها و فروشگاهها، و در نهایت به مصرفکنندگان، اضافه میشوند. همچنین، از افزودنیها برای تغییر ویژگیهای حسی غذاها، از جمله طعم، بو، بافت و ظاهر، استفاده میشوند.
در این میان، همانند هر موضوع دیگری انواع و اقصام تقلبات در صنعت افزودنی های غذایی آن نیز توسط افراد سودجو دیده میشود و سبب میگردد که همه ما کم و بیش در معرض هر کدام از آنها قرار بگیریم. به همین دلیل و به دلیل گستردگی ارتباط میان مواد غذایی و افراد بشر لازم است اطلاعات کافی درباره انچه به عنوان ماده غذایی در اختیار ما قرار میگیرد داشته باشیم تا بتوانیم انتخابهای درست و مناسبی را در هنگام تهیه آنها انجام بدهیم.
برای همین منظور، پُرفیرو در ادامه اطلاعات دقیق و آسانی را، از منابع دقیق و معتبر همانند گزارشات سازمان بهداشت جهانی در اختیار مخاطبان خود قرار میدهد تا بتوانند از سلامت خود و عزیزانشان، مراقبت بیشتری به عمل بیاورند. بنابراین، در ادامه همراه پُرفیرو باشید تا از این به بعد خرید مواد غذایی برای شما هم حفظ سرمایه و هم حفظ سلامتیتان باشد.
افزودنی های غذایی چه موادی هستند؟

مواد اولیه برای تولید و خلق افزودنی های غذایی میتوانند از گیاهان، حیوانات یا مواد معدنی استخراج شده، یا بهطور شیمیایی سنتز شوند. هزاران افزودنی غذایی وجود دارد که هر یک برای انجام وظیفه خاصی طراحی شدهاند. بر اساس گزارش سازمان سلامت جهانی (who) افزودنیهای غذایی را میتوان بر اساس عملکردشان به سه دسته کلی تقسیم کرد:
1. مواد معطر
مواد معطر، مواد شیمیایی هستند که طعم یا عطر را به غذا اضافه میکنند و به منظور تغییر عطر یا طعم غذاها به آن افزوده میشوند. این مواد رایجترین نوع افزودنی های غذایی هستند و صدها نوع مختلف از آنها در انواع مختلف غذاها، از شیرینیجات و نوشیدنیهای گازدار گرفته تا غلات، کیک و ماست، استفاده میشود.
مواد معطر همانطور که در بالا ذکر شد میتوانند از منابع طبیعی (مانند منابع گیاهی یا حیوانی) استخراج شوند یا بهطور شیمیایی سنتز شوند. در ادامه این دو نوع را معرفی میکنیم:
- مواد معطر طبیعی: طعمهایی که بهطور مستقیم از منابع طبیعی استخراج میشوند، معمولاً به عنوان طعمهای طبیعی شناخته میشوند. این طعمها همچنین میتوانند بهطور شیمیایی سنتز شده و گاهی اوقات به عنوان “طبیعت ساخته” یا “طبیعت مشابه” نامیده میشوند تا نشان دهند که اگرچه مولکول تولیدکننده این طعم بهطور طبیعی وجود دارد، اما طعمی که در این ماده غذایی حس میشود، از منبع طبیعی خود استخراج نشده است و بلکه برای شبیهسازی آن سنتز شده است.
- مواد معطر مصنوعی: مواد شیمیایی هستند که در طبیعت وجود ندارند، اما برای تقلید از طعمهای طبیعی یا ایجاد حسهای چشایی دیگر سنتز شدهاند. مواد اولیه آشپزی، از جمله ادویهها، مغزها و میوهها یا سبزیجات خشکشده نیز میتوانند عطر یا طعم را تغییر دهند، اما معمولاً به عنوان مواد معطر در نظر گرفته نمیشوند.
2. آمادهسازهای آنزیمی
آمادهسازهای آنزیمی نوعی افزودنی هستند که ممکن است در محصول نهایی غذایی وجود داشته یا نداشته باشند. آنزیمها پروتئینهای طبیعی هستند که واکنشهای بیوشیمیایی را با تجزیه مولکولهای بزرگ به اجزای کوچکتر خود تسریع میکنند. آنها را میتوانند از طریق استخراج از گیاهان یا محصولات حیوانی یا از میکروارگانیسمهایی مانند باکتریها بهدست آرود.
این مواد به عنوان جایگزینی برای فناوریهای مبتنی بر مواد شیمیایی استفاده میشوند. این دسته از آنزیمها عمدتاً در نانوایی (برای بهبود بافت خمیر)، در تولید آبمیوه (برای افزایش بازده)، در تولید شراب و آبجو (برای بهبود تخمیر) و همچنین در تولید پنیر (برای بهبود تشکیل قالب) به کار میروند.
3. سایر افزودنیها
سایر افزودنیهای غذایی به دلایل مختلفی مانند نگهداری، رنگدهی و شیرین کردن استفاده میشوند. این افزودنیها در هنگام آمادهسازی، بستهبندی، حمل و نقل یا ذخیرهسازی مواد غذایی به آنها اضافه شده و در نهایت به جزئی از غذا تبدیل میشوند:
- نگهدارندهها میتوانند از تجزیه ناشی از فعالیت کپک، هوا، باکتریها یا مخمر جلوگیری کنند. علاوه بر حفظ کیفیت غذا، نگهدارندهها به کنترل آلودگی (از جمله بوتولیسم که میتواند تهدیدکننده زندگی باشد) که میتواند منجر به بیماریهای ناشی از غذا شود، کمک میکنند.
- افزودنیهای رنگدهنده به غذا اضافه میشود تا رنگهای از دست رفته در حین فرآوری یا مراحل دیگر تولید را جایگزین کرده یا غذا را جذابتر نشان دهد.
- شیرینکنندههای غیرشکری معمولاً بهعنوان جایگزینی برای شکر استفاده میشوند زیرا هنگام اضافه شدن به غذا کالری کمتری به آن افزوده یا عمدتا تغییری در میزان کالری آنها ایجاد نمیکنند. سازمان بهداشت جهانی (WHO) توصیهای علیه استفاده از شیرینکنندههای غیرشکری صادر کرده است، زیرا بر اساس مشاهدات خود به این نتیجه رسیده است که این شیرینکنندهها برای کاهش یا حفظ وزن در بلند مدت مضر بوده و ممکن است خطر ابتلا به بیماریهای غیر واگیر را افزایش دهند.
سایر مواردی که عمدتا به عنوان افزودنی های غذایی به خوراکهای مورد استفاده ما اضافه میشوند عبارتند از:
- عوامل گلوله شدن: مانع از گلوله شدن مواد میشوند.
- آنتیاکسیدانها: از اکسید شدن یا فاسد شدن غذاها جلوگیری میکند.
- امولسیفایرها: مانع از لخته شدن چربیها میشوند.
- اسیدهای غذایی: سطح اسیدی مناسب را حفظ کنید.
- رنگها: رنگ را تقویت یا اضافه کنید.
- مرطوبکنندهها: مواد غذایی را مرطوب نگه دارید.
- طعمها: طعم را اضافه کنید.
- تقویتکننده طعم: قدرت طعم را افزایش میدهد.
- عوامل کفکننده: هوادهی یکنواخت گازها را در غذاها حفظ میکنند.
- نمکهای معدنی: بافت و طعم را بهبود میبخشد.
- نگهدارندهها – مانع از تکثیر میکروبها و فاسد شدن غذا میشوند.
- قوامدهندهها و صمغهای گیاهی – بافت و قوام را افزایش میدهند.
- تثبیتکنندهها و عوامل سفتکننده – یکنواخت پراکندگی مواد غذایی را حفظ میکنند.
- آرد درمانی: کیفیت پخت را بهبود میبخشد.
- عامل لعاب: ظاهر را بهبود میبخشد و میتواند از مواد غذایی محافظت کند.
- عوامل ژلکننده: بافت غذاها را از طریق تشکیل ژل تغییر میدهند.
- پیشران: به بیرون راندن غذا از ظرف کمک میکند.
- عوامل افزایشدهنده: افزایش حجم غذا از طریق استفاده از گازها.
- حجم دهندهها: حجم غذا را بدون تغییر عمده در انرژی موجود افزایش میدهند.
فواید افزودنی های غذایی

1. افزودنی های غذایی، ارزش غذا را افزایش میدهند
همانطور که پیش از این گفته شد انواع مختلفی از افزودنیهای غذایی وجود دارد که سبب بهبود یا حفظ ارزش غذایی غذاها میشوند. این مواد را به طور کلی میتوان به دو دستهی تغذیهای و غیرتغذیهای تقسیم کرد. افزودنیهای تغذیهای ارزش غذایی، یا ارزش غذا برای رشد، یا حفظ زندگی، یا ارتقاء سلامت و نشاط انسانها و حیوانات را بهبود میبخشند و همچنین مفید بودن آنها را در تولید غذا و علوفه (برخی افرودنیهای خاص به خوراک دامها نیز اضافه میشوند) بالا میبرند.
2. افرودنی های غذایی، غذاها را برای مدت طولانیتری سالم حفظ میکنند
افزودنی های غذایی اساساً برای حفظ ایمنی و سلامت غذا برای مصرف در مدت زمان طولانی ضروری هستند و استفاده از آنها این اطمینان را به وجود میآورد که طعم غذا تازه و لذیذ باقی خواهد ماند. غذا تنها نیاز اساسی برای هر موجود زنده است. داشتن غذایی ایمن که عاری از آلودگی باشد و بتواند برای رشد کافی، حفظ سلامتی و پویایی در تمام دوران زندگی، حقی است که همه ما سزاوار آن هستیم. اهمیت افزودنیها و نگهدارندههای غذایی در این بخش بسیار اهمیت دارند.
افزودنی های غذایی به جلوگیری از فساد غذا کمک میکنند و عمر مفید آن را افزایش میدهند. با استفاده از این مواد، میتوانیم از طعم و کیفیت غذا در طول زمان محافظت کرده و از هدر رفتن منابع غذایی جلوگیری کنیم. بنابراین، افزودنی های غذایی نقش مهمی در تأمین امنیت غذایی و حفظ سلامت جامعه ایفا میکنند.
3. افزودنی های غذایی ممکن است به کاهش وزن کمک کنند
برخی از افزودنی های غذایی برای کاهش وزن مفید هستند. تا حدی که متخصصان تغذیه انواع خاصی از آنها را تایید کرده و برای بیمارانی که در تلاش برای کاهش وزن و همچنین حفظ تناسب اندام هستند، تجویز میکنند. این افزودنی های غذایی برای سوزاندن چربی اضافی بدن مفید هستند. این انواع خاص از افزودنی های غذایی که برای کاهش وزن مفید هستند، کالری اضافی ندارند و ادعا میشود که به عنوان مسدود کننده چربی عمل میکنند.
4. افزودنی های غذایی طعم و عطر غذا را افزایش میدهد
افزودنی های غذایی عمدتاً برای افزایش طعم و عطر غذا، حفظ آن، افزایش عمر مفید و افزودن رنگ به آن استفاده میشوند. این افزودنیها میتوانند مصنوعی یا طبیعی باشند و اساساً به غذا اضافه میشوند تا طعم، بافت یا گاهی اوقات ظاهر آن را بهبود یا تقویت کنند.
برخی از افزودنیها برای سلامتی شما مفید هستند. این افزودنیها هیچ اثر مضری ندارند. اما همچنین افزودنیهایی وجود دارند که برای سلامتی شما مناسب نیستند. این افزودنیها ممکن است اثرات منفی داشته باشند یا به بدن مصرفکننده آسیب برسانند. باید توجه داشت که بیشتر افزودنی های غذایی بر اساس کاربردهایشان دستهبندی شده و در گروههای مختلف قرار میگیرند.
معایب افزودنی های غذایی

بسیاری از غذاهای فرآوریشده حاوی افزودنی های غذایی، تقویتکننده طعم یا تقویتکنندههای رشد برای بهبود طعم یا نگهداری غذا برای مدت طولانیتر هستند. افزودنی های غذایی برای اکثر فرآیندهای تولید مواد غذایی به منظور حفظ ایمنی، کیفیت و بهبود طعم غذا ضروری هستند.
آنها همچنین برای اطمینان از اینکه عرضه غذا و در دسترس بودن مواد غذایی ثابت یا بدون وقفه در جهان انجام میشود، مورد نیاز هستند. این افزودنیها مانند شیرینکنندهها، طعمدهندهها، رنگها، مواد نگهدارنده و غیره تا حدودی رژیم غذایی ما را غنی و خوش طعم میکنند. با این حال، آنها اثرات نامطلوبی بر سلامتی نیز دارند، در ادامه برخی از این موارد ذکر شده است:
1. ممکن است باعث واکنشهای آلرژیک شود
برخی از انواع افزودنی های غذایی سبب بروز آلرژیهای غذایی در افراد مصرفکننده میشود. آلرژی غذایی با موضوع عدم تحمل به مواد غذایی تفاوت دارد. عدم تحمل غذایی واکنشی به مواد غذایی است که سیستم ایمنی را درگیر نمیکند، اما ممکن است دستگاه گوارش را درگیر کرده و باعث ایجاد گاز، نفخ، اسهال و ناراحتی معده شود. این حالات زمانی اتفاق میافتد که بدن فرد نتواند به درستی غذا را در تجزیه کند که دلایل متفاوتی از جمله کمبود آنزیم (بهعنوان مثال، عدم وجود آنزیم لاکتاز برای تجزیه لاکتوز) یا واکنشهای نامطلوب به مواد شیمیایی طبیعی در غذاها یا مواد افزودنی دارد.
اما در آلرژی غذایی سیستم ایمنی درگیر میشود. هنگامی که فردی غذایی را میخورد که به آن حساسیت (هر آنچه که باید در مورد آلرژی (حساسیت) بدانید) دارد، سیستم ایمنی بدن با تولید آنتی بادیهایی به نام ایمونوگلوبولین E (IgE) نسبت به پروتئینهای موجود در غذا واکنش بیش از حد نشان میدهد. این آنتی بادیها به سلولهایی میروند که مواد شیمیایی آزاد میکنند و باعث واکنش آلرژیک میشوند. برخلاف عدم تحمل غذا، آلرژی غذایی میتواند باعث واکنش جدی و حتی تهدیدکننده زندگی، آنافیلاکسی شود. لازم به ذکر است که برخی از افراد به برخی از افزودنی های غذایی که بسیار محبوب هستند حساسیت زیادی دارند.
2. افزودنی های غذایی میتوانند فشارخون را بالا ببرند
فشارخون بالا، امروزه یک بیماری بسیار شایع است. در پرفشاری خون، فشارخون در رگها از حد طبیعی بالاتر میرود. اگر در معرض خطر افزایش فشار خون یا به آن مبتلا هستید، ایده خوبی است که از افزودنی های غذایی که میتوانند به مشکلات فشارخون بالا کمک کنند، دوری کنید؛ زیرا برخی از افزودنی های غذایی وجود دارد که میتواند مشکلات فشار خون بالا برای افراد ایجاد کنند.
3. افزودنی های غذایی میتوانند شما را چاق کنند
افزودنی های غذایی مدتهاست که منبع مناقشه بودهاند. در حالی که ممکن است برای ایجاد طعم یا ظاهر مناسب یک محصول ضروری باشند، برخی از افزودنی های غذایی ممکن است کالری بیشتری نسبت به آنچه انتظار دارید داشته باشند و منجر به مشکلاتی مانند چاقی شوند. حتما میدانید که افزودنی های غذایی خاصی وجود دارند که ممکن است میزان کالری را به میزان قابل توجهی افزایش داده و باعث افزایش وزن شوند.
- اختلالات گوارشی: اسهال و دردهای کولیکی
- اختلالات عصبی: بیش فعالی، بیخوابی و تحریکپذیری
- مشکلات تنفسی: آسم، رینیت و سینوزیت
- مشکلات پوستی: کهیر، خارش، بثورات و تورم.
نام برخی از افزودنی های غذایی نامناسب

شاید نتوان به روشی گفت که چند نوع افزودنی غیرمجاز در سراسر جهان وجود دارد اما در ادامه نام برخی از مضرترین انواع آنها آورده شده است:
- برومات پتاسیم: یک نوع ماده سرطانزای احتمالی برای انسان که برای تقویت آرد در محصولات پخته شده استفاده میشود.
- پروپیل پارابن: ماده نگهدارنده مرتبط با آسیبهای رشدی و تولید مثلی که در شیرینیها و تورتیلاها یافت میشود.
- BHA (هیدروکسی آنیزول بوتیله): ماده نگهدارندهای که در گوشتهای پخته شده و سایر غذاها که به عنوان سرطانزاهای احتمالی برای انسان شناخته میشود.
- BHT (هیدروکسی تولوئن بوتیله): ماده نگهدارنده موجود در غلات و سایر غذاها، همخانواده شیمیایی BHA و همچنین یک سرطانزای احتمالی برای انسان است.
- TBHQ (Tert-Butylhydroquinone): نگهدارندهای است که در غذاهای فرآوریشده مانند پاپ تارت استفاده میشود که ممکن است به سیستم ایمنی بدن آسیب برساند و اثربخشی واکسنها را تضعیف کند.
- دی اکسید تیتانیوم: نوعی افزودنی رنگی مورد استفاده در آبنبات که ممکن است به DNA آسیب برساند.
- BVO (روغن نباتی بُرم دار): برای تثبیت طعم مرکبات در نوشابهها و نوشیدنیهای میوهای استفاده میشود و میتواند باعث آسیب عصبی شود.
- رنگهای مصنوعی: رنگهای مصنوعی که در بسیاری از غذاها و نوشیدنیها یافت میشود، که میتواند بر رشد کودک تأثیر بگذارد و باعث مشکلات رفتاری در کودکان شود. این مواد برای بزرگسالان نیز مضر هستند.
- شیرینکنندههای مصنوعی: این جایگزین های قند می توانند هورمون های تنظیم کننده متابولیسم را مختل کرده و بر کنترل وزن تأثیر منفی بگذارند.
- ADA (Azodicarbonamide): به عنوان یک نرمکننده خمیر و عامل سفیدکننده در نانها و شیرینیها استفاده میشود و با افزایش خطر ابتلا به سرطان و سایر مشکلات سلامتی مرتبط است.
- پروپیل گالات: نگهدارندهای است که در روغن نباتی، فرآوردههای گوشتی و آدامس استفاده میشود، ممکن است باعث اختلال در هورمون شده و با افزایش خطر ابتلا به آسم، بیش فعالی و سرطان مرتبط است.
- بنزوات سدیم: نگهدارندهای است که در نوشابههای گازدار، آبمیوهها و غذاهای تخمیری یافت میشود و وقتی با اسید اسکوربیک، اسید سیتریک یا ویتامین C ترکیب شود، میتواند بنزن، یک ماده شیمیایی مرتبط با سرطان خون را تشکیل دهد.
افزودنی های غذایی رایج و مواد شیمیایی مضر برای کودکان
آیا میدانستید یک بسته جذاب و خوشمزه از اسنک فلفلی، پیتزای نیمه آماده درون فریزر، لیوان یک بار مصرف قابل بازیافت توی کابینت و اسباب بازیهای درون استخرهای آب کودکان، همه دارای یک وجه اشتراک بزرگ هستند؟ همه آنها حاوی افزودنی های غذایی یا مواد شیمیایی هستند که میتواند برای کودکان خطرناک باشد.
در چند دهه اخیر، تعداد مواد شیمیایی اضافه شده به غذاها و سایر محصولات به شدت افزایش یافته است. پلاستیک ها در انواع و اشکال مختلف آماده شده و به روشهای بیشماری استفاده میشوند. همچنین به اکثر غذاها مواد نگهدارنده اضافه شده است تا تازه بمانند. انسان همچنین مواد شیمیایی را به غذاها اضافه میکند تا جذابتر به نظر برسند.
صنعت بستهبندی مواد غذایی برای تازه نگه داشته شدن مواد غذایی ایجاد شده است. ما مواد شیمیایی را به لوسیونها و محصولات زیبایی اضافه میکنیم تا حس، ظاهر و بوی خوبی داشته باشند… و همچنان میتوان به سو نگریست و فهرست راههایی که انسان صنعتی مواد شیمیایی را اختراع و استفاده میکند، ادامه دارد.
اگرچه تمامی این اقدام کاملا درست و منطقی به نظر میرسند اما امروزه تقریبا تمامی ما به خوبی میدانیم که این فعالیتها تنها حس نداشته و اغلب مضرات آنها از فوایدشان بیشتر است و شاید به همین دلیل باشد که تمامی آنچه روزی با سنگدلی و در پی سراب مدرن شدن رو به سوی آنها نهادیم اکنون سراب به نظرمان میرسند و حاضریم برای هر چیزی که ردپای سنتی و روستایی سابق را داشته باشد، حتی بهای بیشتری بپردازیم.
شاید گزاف نیاشد اگر بگوییم سنت و تلاشهای کشاورزی ارگانیک علاوه بر دلیل عمده بسیارش، در پی پاسخ دادن به این نیاز هست و تلاش میکند تا هر چیز را به اصالت وجودی خودش نزدیکتر کند؛ درست مانند یک لیوان شیر داغ که تازه دوشیده شده باشد در مقایسه با یک لیوان شیر که در پاک های استرلیزه و هموژنیزه عطری پرشکوهتر دارد.
این موضوع هنگامی که برای کودکان مطرح میشود اهمیتی دوچندان مییابد. آکادمی اطفال آمریکا در بیانیهای با عنوان افزودنی های غذایی و سلامت کودک درباره این آسیبها هشدار میدهد – و اشاره میکند که اثرات مضر افزودنی های غذایی برای کودکان بدتر اغلب نمود بیشتری دارد. از آنجایی کودکان کوچکتر هستند، بنابراین “دوز” دریافتی آنها از هر ماده شیمیایی در نهایت بالاتر است.
آنها بیشتر از بزرگسالان دستهای خود را در دهان میگذارند، بنابراین احتمالاً مقدار بیشتری از این مواد را میبلعند. بدن آنها هنوز در حال رشد است، بنابراین آنها میتوانند بیشتر در معرض آسیب باشند- و جوان هستند، بنابراین مواد شیمیایی زمان بیشتری برای آسیب رساندن به آنها را دارند. این بیانیه بهطور خاص درباره موارد زیر تاکید کرده است:
- بیسفنولها مانند BPA: میتوانند مانند هورمون استروژن عمل کرده و در بلوغ و باروری اختلال ایجاد کنند. بیسفنولها همچنین میتوانند چربی بدن را افزایش دهند و باعث ایجاد مشکلاتی در سیستم ایمنی و سیستم عصبی شوند. آنها در لایه درونی قوطیهای مواد غذایی و نوشابه، پلاستیکهایی با درجه بازیافت 3 یا 7 و قبضهای صندوق و سایر جاها یافت میشوند. این مواد قبلاً در بطریهای پلاستیکی کودک و فنجانهای نوشیدنی نیز مورد استفاده قرار میگرفت. استفاده از این مواد امروزه ممنوع شده است اما انواع قدیمیتر بطری ها و فنجان های ممکن است همچنان حاوی آنها باشند.
- فتالاتها: اینها همچنین میتوانند مانند هورمونها عمل کنند و در رشد دستگاه تناسلی مردان اختلال ایجاد کرده و خطر ابتلا به چاقی و بیماریهای قلبی-عروقی را افزایش دهند. آنها همه جا هستند و نه تنها در بستهبندیهای پلاستیکی، شلنگهای باغبانی و اسباببازیهای بادی، بلکه در مواردی مانند لاک ناخن، اسپریهای مو، لوسیونها و عطرها نیز یافت میشوند.
- پرکلرات: این ماده شیمیایی در عملکرد تیروئید تداخل میکند و میتواند رشد اولیه مغز را مختل کند. این در برخی از بستهبندیهای مواد غذایی خشک یافت میشود -برای کاهش الکتریسیته ساکن- و گاهی اوقات در حتی آب آشامیدنی.
- مواد شیمیایی پرفلوئوروآلکیل (PFCs): آنها میتوانند منجر به تولد نوزادان کم وزن و همچنین مشکلاتی در سیستم ایمنی، تیروئید و باروری شوند. این مواد معمولاً در کاغذهای روغنی، بسته بندی مقوایی و محصولات تجاری خانگی مانند پارچههای ضدآب و تابههای نچسب و سایر مکانها یافت میشوند.
- نیتراتها و نیتریتها: این دسته از افزودنیها میتوانند با تیروئید و همچنین توانایی خون برای رساندن اکسیژن به بدن تداخل داشته باشند. آنها همچنین میتوانند خطر ابتلا به برخی سرطانها را افزایش دهند. از آنها برای حفظ مواد غذایی و افزایش رنگ آن استفاده میشود. آنها معمولا در غذاهای فرآوری شده، به ویژه گوشتها یافت میشوند.
- رنگهای خوراکی مصنوعی: مشخص شده است که این مواد علائم را در کودکان مبتلا به اختلال نقص توجه بیش فعالی یا ADHD افزایش میدهند. آنها را در انواع محصولات غذایی، به ویژه محصولاتی که برای کودکان به بازار عرضه میشوند، میتوان مشاهده کرد.
نحوه مواجه والدین با افزودنی های غذایی و مواد شیمیایی چطور باید باشد؟
این مواد شیمیایی واقعاً همه جا هستند و اجتناب از آنها به طور کامل غیرممکن است. در ادامه برخی از راهگارهای مناسب برای مواجه با این افزودنی های غذایی این منظور آورده شده است:
- میوه ها و سبزیجات تازه یا یخزده و گوشتهای فرآوری شده کمتری را بخرید و سرو کنید، مخصوصاً در دوران بارداری.
- از آنجایی که گرما میتواند باعث نشت BPA و فتالاتهای پلاستیکی به مواد غذایی شود، از گرم کردن یا پختن و یخزدایی کردن مواد غذایی یا نوشیدنی در مایکروویو در ظروف پلاستیکی خودداری کنید. همچنین، پلاستیکها را به جای گذاشتن در ماشین ظرفشویی با دست بشویید.
- به جای پلاستیک بیشتر از شیشه و فولاد ضدزنگ استفاده کنید.
- از پلاستیکهایی که اعداد 3، 6 و 7 روی آنها وجود دارد خودداری کنید.
- قبل و بعد از دست زدن به غذا دستها را کاملا بشویید و تمام میوهها و سبزیجات را به خوبی تمیز کنید.
- به طور کلی مصرف غذاهای کنسروشده و نوشیدنیها را کاهش دهید.
- مصرف فستفود و غذاهای فرآوری شده را کاهش دهید.
- برچسبها در محصولاتی که استفاده میکنید را بخوانید و با اصطلاحات آشنا شوید.
- به دنبال لوسیونها، صابونها و سایر محصولاتی باشید که به طور طبیعی ساخته میشوند – و بدون عطر هستند.
- سعی کنید محصولات تمیزکننده خانه خود را بسازید. شگفتزده خواهید شد که کمی جوش شیرین یا سرکه چه میتواند انجام دهد و چقدر همه جا را تمیزتر از مواد شیمیایی خواهند کرد.
راهنمای خواندن برچسبها: رمزگشایی اصطلاحات افزودنی های غذایی

شناسایی وجود این افزودنی های غذایی و سایر افزودنی های غذایی بالقوه مضر در غذای ما میتواند کار دلهرهآوری باشد، زیرا تولیدکنندگان اغلب از اصطلاحات پیچیده یا اعداد رمزی برای فهرست کردن آنها بر روی برچسبهای محصول استفاده میکنند. آشنایی با نامها و کدهای رایج این مواد میتواند به ما در انتخاب آگاهانهتر در فروشگاه مواد غذایی کمک کند.
به عنوان مثال، “Coloring (120)” ممکن است به رنگ خوراکی cochineal اشاره داشته باشد، در حالی که “Preservative (221)” میتواند نشاندهنده وجود سولفیت سدیم باشد. درک این قراردادهای برچسبگذاری میتواند به ما این امکان را بدهد که مصرفکنندههای فهیمتری باشیم و از نگرانکنندهترین افزودنیها دوری کنیم.
در ادامه برخی از اطلاعات موجود روی بستهبندیهای غذایی برای آگاهی شما آورده شده است:
- USDA-Certified Organic: این برچسب توسط USDA تنظیم میشود و نشان میدهد که غذا بدون استفاده از آفتکشهای مصنوعی، کودها یا موجودات اصلاح شده ژنتیکی (GMOs) تولید شده است. گوشت، مرغ، تخممرغ و محصولات لبنی ارگانیک از حیواناتی میآیند که آنتیبیوتیک یا هورمون رشد به آنها داده نمیشود و با غذای ارگانیک تغذیه میشوند. حیوانات همچنین باید در طول سال دسترسی به فضای باز و همچنین فضایی برای حرکت و انجام رفتارهای طبیعی داشته باشند.
- طبیعی (Natural): این اصطلاح توسط FDA یا USDA تعریف یا تنظیم نشده است. گاهیاوقات ممکن است به این معنی باشد که محصول حاوی طعمدهنده، رنگ یا مواد نگهدارنده مصنوعی نیست. با این حال، لزوماً به این معنا نیست که غذا سالم یا عاری از مواد شیمیایی یا افزودنیهای مضر است، و هیچ اطلاعاتی در مورد اینکه آیا محصولات به شیوهای مسئولانه و پایدار (تولید پایدار و اخلاقی مواد غذایی) تولید شده اند یا خیر – یا اینکه آیا محصولات حیوانی از حیواناتی میآیند که توسط انسان پرورش یافتهاند، ارائه نمیدهد.
- محلی (Local): هیچ تعریف منحصر به فردی از غذاهای تولیدشده محلی یا منطقهای وجود ندارد و این ادعا دارای مقررات یا تعریف قانونی نیست. خردهفروشان و بازارهای کشاورزان ممکن است الزامات خاص خود را در مورد غذاهایی که میتوانند “محلی” نامیده شوند، داشته باشند. این اصطلاح میتواند گمراهکننده باشد زیرا هیچ اطلاعاتی در مورد نحوه تولید محصولات ارائه نمیکند و محصولاتی که با روشهای ناسالم، ناپایدار یا غیرمسئولانه ساخته شدهاند ممکن است همچنان برچسب «محلی» داشته باشند.
- بدون GMO: این برچسب نشان میدهد که محصول حاوی ارگانیسمهای اصلاح شده ژنتیکی (GMOs) نیست. GMOها گیاهان یا حیواناتی هستند که DNA آنها با استفاده از تکنیکهای مهندسی ژنتیک تغییر یافته است. در حالی که اجماع علمی بر این است که GMOها برای مصرف بیخطر هستند، برخی از مصرفکنندگان به دلیل نگرانی در مورد اثرات بالقوه سلامتی و زیستمحیطی طولانی مدت ترجیح میدهند از آنها اجتناب کنند.
- بدون قفس: این برچسب نشان میدهد که تخمها از مرغهایی میآیند که در قفس نیستند. در محیطهای عاری از قفس، مرغها این آزادی را دارند که در رفتارهای طبیعیتری مانند نشستن، حمام کردن با گرد و غبار و معاشرت کردن، رفتار کنند و نسبت به مرغهای موجود در قفس از مشکلات سلامتی کمتری رنج میبرند. بااین حال، مرغها در سیستمهای بدون قفس هنوز در انبارها یا آلونکها نگهداری میشوند، اغلب با فضای محدود برای هر پرنده و بدون دسترسی به فضای باز.
- پرورش آزاد در مرتع: طبق USDA، ادعای ” پرورش آزاد در مرتع” را میتوان بر روی هر گوشت یا فرآورده مرغی از حیواناتی که حداقل در 51 درصد از زندگی آنها در فضای باز دسترسی دارند، استفاده کرد. بااین حال، میزان و کیفیت دریافتی حیوانات فضایی تنظیم نشده است، همچنین ادعاهای « پرورش آزاد در مرتع» به طور مستقل تأیید یا ممیزی نمیشوند.
- بدون هورمون: روی گوشت گاو و محصولات لبنی، این برچسب به این معنی است که به گاوها هورمون رشد اضافه برای تحریک رشد یا تولید شیر داده نشده است. این برچسب اغلب بر روی محصولات طیور نیز استفاده میشود، اما میتواند گمراهکننده باشد. استفاده از هورمونهای افزوده شده در طیور در ایالات متحده ممنوع است، بنابراین تمام محصولات این حیوانات به طور پیش فرض فاقد هورمونهای اضافی هستند. ادعاهای “بدون هورمون” همچنین میتواند گمراهکننده باشد زیرا تمام محصولات حیوانی حاوی هورمونهایی هستند که توسط بدن حیوانات تولید میشوند.
- بدون آنتیبیوتیک: این برچسب نشان میدهد که حیوانات بدون استفاده از آنتیبیوتیک بزرگ شدهاند. استفاده بیش از حد از آنتیبیوتیکها در دامپروری منجر به ایجاد باکتریهای مقاوم به آنتیبیوتیک میشود که یک نگرانی قابلتوجه برای سلامت عمومی است.
و در نهایت میتوان بهطور خلاصه اظهار داشت که در دنیای سریع و راحت امروزی، غذایی که ما مصرف میکنیم اغلب مملو از طیف گستردهای از افزودنیها، نگهدارندهها و ترکیبات مصنوعی است. در حالی که این عوامل شیمیایی ممکن است ظاهر، طعم یا ماندگاری غذاهای ما را افزایش دهند، بسیاری از آنها میتوانند خطرات قابلتوجهی برای سلامتی و رفاه ما داشته باشند. به عنوان مصرفکننده، بسیار مهم است که خود را با دانش مسلح کنیم تا تصمیمات آگاهانه بگیریم و از خود و عزیزانمان در برابر خطرات بالقوهای که در کمین زندگی روزمره ما است محافظت کنیم، و به همین دلیل داشتن آگاهی کافی از نوع و نحوه کاربرد درست افزودنی های غذایی میتواند بسیار موثر باشد.
10234
منابع
- https://www.health.harvard.edu/blog/common-food-additives-and-chemicals-harmful-to-children-2018072414326
- https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/food-additives
- https://www.betterhealth.vic.gov.au/health/conditionsandtreatments/food-additives
- https://chefsforseniors.com/blog/navigating-common-food-additives/
- https://www.healthline.com/nutrition/common-food-additives
- https://www.health.harvard.edu/blog/common-food-additives-and-chemicals-harmful-to-children-2018072414326
- https://www.lybrate.com/topic/advantages-and-disadvantages-of-food-additives/b593be8a32d3a69824ee3f6ca45a55c5
- https://neaai.com/allergy/conditions/food-additive-reactions/
- https://www.foodallergy.org/resources/food-additives-and-allergies/intolerances
- https://www.lybrate.com/topic/advantages-and-disadvantages-of-food-additives/b593be8a32d3a69824ee3f6ca45a55c5
- https://www.responsiblefoodbusiness.org/insights/decoding-food-labels-what-consumers-should-know?gad_source=1&gclid=CjwKCAiA9vS6BhA9EiwAJpnXw6yN9eilFaQNglbfo22zxiD9Xzal5l1QylM5Ob-JDkrOGFUMVBpm0RoCcLMQAvD_BwE